Bezpieczeństwo w badaniach USG

Bezpieczeństwo to słowo, które nabiera dzisiaj innego wymiaru i dotyka wielu sfer, w których dotąd nie było czynnikiem wielkiej wagi. W diagnostyce obrazowej ultrasonografii bezpieczeństwo powinno być zawsze punktem wyjścia do podjęcia dalszych procedur medycznych. Dzisiejsza aktywność i zainteresowanie w kierunku zmniejszenia ryzyka zarażenia covid-19 ukierunkowuje się na profesjonalne środki ochrony i dezynfekcji głowic oraz dbałość o prawidłowy stan samych urządzeń końcowych. To głowica ma największy kontakt ze środowiskiem potencjalnie zagrożonym. Jak więc zabezpieczyć siebie i pacjentów?

Standardowym materiałem eksploatacyjnym podczas badań USG są żele do transmisji ultrasonograficznych. Ich zadaniem jest stworzenie idealnej przyczepności niezbędnej do wykonania badania oraz wyeliminowanie pęcherzy powietrza zaburzających obraz. Jednak żele są substancją bakteriostatyczną i wykazują bierność chemiczną. W walce z zagrożeniem w postaci bakterii, wirusów lub innych patogenów nie sprawdzą się, bo nie na tym polega ich zadanie.

Aby skutecznie zabezpieczyć zarówno pacjentów jak i siebie podczas badania oraz po badaniu ważne są:

  • Kontrola stanu głowicy przed każdym badaniem
  • Jednorazowe osłonki na głowice USG
  • Prawidłowe czyszczenie głowicy USG po każdym badaniu; w uzasadnionych procedurach dezynfekcja lub sterylizacja (zgodnie z zaleceniami producenta i wytycznymi)

Zgodnie z art. 90 ust. 2 Ustawy z dnia 20 maja 2010 r. o wyrobach medycznych „Zabrania się uruchamiania i używania wyrobu mającego wady mogące stwarzać ryzyko dla pacjentów, użytkowników lub innych osób.” Zgodnie z tym sprzęt musi być wolny od wad, nie dopuszczalne są pęknięcia obudowy, rozszczelnienia obudowy lub ubytki w soczewce akustycznej. Poniżej najczęściej występujące uszkodzenia głowic, a więcej na ten temat w artykule Opowiadamy jak przebiega naprawa głowicy do USG.

Fot. 1. Najczęstsze uszkodzenia głowic USG.

Uszkodzony sprzęt na zdjęciach powyżej magazynuje w szczelinach resztki żelu, materiału biologicznego, kurzu, pyłu. Głowice produkowane są w warunkach próżni. Każde przerwanie ciągłości powierzchni powoduje wnikanie wilgoci do wnętrza i z czasem wpływa negatywnie na komponenty i elektronikę urządzenia, nie wspominając o naruszeniu bezpieczeństwa elektrycznego.
Osłonka do głowicy ultrasonograficznej przewidziana jest dla szczególnych procedur USG, dla głowic, które muszą zostać umieszczone wewnątrz ciała pacjenta (endowaginalne, endokawitarne, rektalne, TEE czy podlegające najbardziej restrykcyjnym procedurom głowice śródoperacyjne). Przy badaniach niskiego ryzyka jak standardowe badanie przezskórne nie ma wymogu ich stosowania. Mając jednak do czynienia z wirusem SARS-CoV-2, warto rozważyć i tę formę ochrony w trosce o zdrowie pacjentów oraz własne.

Po standardowym badaniu USG, kwalifikowanym jako badanie niskiego ryzyka (kontakt sondy ze zdrową skórą) głowica powinna zostać oczyszczona z żelu i odstawiona sucha do specjalnego stojaka. Jeżeli przeprowadzono badanie wyższego ryzyka lub sytuacja tego wymaga głowicę dezynfekuje się. Do tego celu zaleca się stosowanie specjalnych chusteczek antybakteryjnych i to właśnie ich rola jest taka, aby wyeliminować bakterie, wirusy i inne patogeny chorobotwórcze. Chusteczki do dezynfekcji głowic USG nie mogą zawierać w swoim składzie alkoholu i kilku innych substancji wymienionych poniżej, jest to kluczowe dla trwałości podstawowego elementu głowicy jakim jest chroniąca przetworniki soczewka akustyczna. Alkohol niszczy podstawowe składniki odpowiedzialne za elastyczność komponentu – plastyfikatory. Dla przykładu dławiki i przewody głowic USG czyszczone środkami alkoholowymi twardnieją, a później pękają. Chusteczki do czyszczenia głowic USG cechuje:

  • Działanie bakteriobójcze, wirusobójcze, grzybobójcze
  • Brak w składzie: alkoholu, aldehydu, fenoli
  • Brak pozostawiania smug, dobra widoczność.

Każdego dnia wykonuje się w Polsce tysiące badań USG o różnym stopniu ryzyka i tylko od lekarzy diagnostów, ich czujności, a czasem nawet ich asertywności zależy, czy ta procedura medyczna będzie wykonana w prawidłowych warunkach.  Ponadto doświadczenie pokazuje nam, że przestrzeganie podstawowych zasad bezpieczeństwa i ochrony sprzętu USG wielokrotnie przedłuża żywotność urządzenia i zmniejsza ilość wezwań serwisowych.

Zespół DUQTOR.

Treść i fotografie artykułu stanowią własność Pracowni DUQTOR.

Udostępnij

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on email
Email